Rijden door tunnels, over bruggen, heuvels of kruispunten. Je kan het zo gek niet bedenken of mensen zijn er bang voor. Toch heeft rijangst maar zelden te maken met het rijden zelf, leert een gesprek met Rob Geels.

Tijdens zijn opleiding tot rijinstructeur, nu 25 jaar geleden, merkte Geels dat veel mensen angstig zijn om auto te rijden. Zijn autorijschool is gespecialiseerd in de begeleiding van mensen met rijangst. Miranda Schut is een van de vele automobilisten die dankzij Geels weer in de auto durven te stappen. Lees hier haar verhaal.

Schaamte

Rijangst komt volgens Geels heel vaak voor. Sommige mensen durven helemaal niet meer te rijden. Ze lopen vaak lang met hun klachten rond voor ze hulp zoeken. ‘Het begint vaak met snelwegen’, schetst Geels. ‘Vervolgens worden mensen ook bang om op het onderliggende wegennet te rijden. Hun probleem wordt steeds groter. Sommigen gaan op den duur uit angst de deur niet meer uit. Vaak gaan er jaren overheen voor ze aankloppen bij een hulpverlener. Mensen schamen zich voor hun rijangst. Hun omgeving werkt daar – met alle goede bedoelingen – aan mee. Opmerkingen als “Je kunt het best” of “Stel je niet aan” zijn niet bevorderlijk.’

Smoezen

Iedereen kan rijangst krijgen en mensen zijn vaak buitengewoon creatief in het bedenken van oplossingen en smoezen om hun rijangst voor zichzelf en de buitenwereld te verstoppen. Zo kan een bedrijfsdirecteur, die vaak moet rijden voor z’n werk, op een bepaald moment een chauffeur nemen. Want is het niet handig om tijdens de reis nog wat zaken te kunnen voorbereiden? Of hij neemt de trein: wel zo comfortabel! Dergelijke drogredenen kent Geels maar al te goed. ‘Sommige mensen passen hun route aan om bruggen, tunnels of snelwegen te mijden. In feite neemt men zichzelf in de maling, want vluchten is geen oplossing voor het probleem.’

‘Mensen verzinnen de gekste smoezen om hun rijangst te verstoppen’

Achterliggende oorzaak

Rijangst, zegt Geels, heeft vrijwel nooit te maken met het autorijden zelf. ‘Mensen kunnen getraumatiseerd zijn door een verkeersongeval, maar in de meeste gevallen zit er iets anders achter. Dat kan gaan van relatieproblemen of stress op het werk tot seksueel misbruik. In samenwerking met een psychotherapeut probeer ik die koppeling te maken. Het is vaak confronterend maar wel verhelderend. Mensen begrijpen vaak in één keer wat hun werkelijke probleem is. In veel gevallen zijn ze in een week van hun rijangst af. We kunnen natuurlijk niet iedereen helpen. Hele extreme gevallen verwijzen we door.’

Symbolisch

‘Ik had ooit een mevrouw die niet over heuvels durfde te rijden. De angst bleek voort te komen uit het feit dat haar man ernstig ziek was. Telkens wanneer het wat beter ging, dook weer een nieuw ziekteverschijnsel op. In haar geval was de angst symbolisch voor een achterliggend probleem: ze wist nooit wat er achter de volgende heuvel schuilging. Ook stress kan de oorzaak zijn. Mensen die overwerkt zijn, hebben vaak het gevoel dat niemand hen ziet staan. Tijdens het rijden kan dit naar boven komen. Ziet men mij wel op de snelweg? Daardoor gaan ze panikeren.’

Veilige tunnels

Vrijwel iedereen kan volgens Geels van zijn rijangst afkomen. Men moet wel openstaan voor de achterliggende problematiek. ‘Hulpverleners, maar ook mensen met rijangst zelf, denken vaak dat het te maken heeft met onervarenheid op de weg. Terwijl de persoon in kwestie worstelt met heel andere problemen.’ In zijn gesprekken met klanten gebruikt hij wel eens als argument dat onze verkeersinfrastructuur heel veilig is. Dit geldt met name voor tunnels. ‘Een paar jaar geleden was ik bij de opening van de verkeerscentrale Velsen-Zuid. Ik was behoorlijk onder de indruk. Alle schermen springen aan zodra er iets gebeurt in de tunnel. Men kan inzoomen tot op je boordknoopje. In feite is een tunnel de beste plek om stil te staan. Ze hebben je meteen in de gaten…’

Meer weten? Neem een kijkje op www.robgeels.nl of www.rijdenzonderangst.nl