Hij zit sinds 1947 in de planning en gaat eind 2016 open: de Gotthard-basistunnel in Zwitserland. Siemens levert in opdracht van AlpTransit Gotthard AG de automatisering van deze langste spoortunnel ter wereld, die ook belangrijk is voor de Nederlandse economie.

De Gotthard-basistunnel is een cruciale schakel in het vlakke spoortraject door de Alpen. Hij loopt over een afstand van 57 kilometer onder het Alpenmassief door. Zijn enorme lengte heeft te maken met de diepe ligging van de tunnel. Het hoogste punt van het traject bevindt zich op slechts 550 meter boven het zeeniveau. De andere Alpentunnels, waaronder de ruim honderd jaar oude eerste Gotthard-tunnel, zijn veel korter omdat ze hoger liggen. Ze zijn bochtig en het verkeer moet er grote hoogteverschillen overwinnen. De Gotthard-basistunnel is recht en vlak. Passagier- en goederentreinen kunnen er topsnelheden halen. Dit maakt het spoorvervoer efficiënt en de reistijd kort. De verwachting is dan ook dat grote goederenhoeveelheden van de weg naar het spoor zullen verschuiven. De Gotthard-basistunnel heeft een capaciteit van 40 miljoen ton goederen per jaar, wat ook belangrijk is voor de Nederlandse economie. Dagelijks rijden tientallen goederentreinen vanuit de Rotterdamse haven naar Italië. Na de opening van de tunnel kunnen dit er nog veel meer worden.

Indrukwekkend

De bouw van de Gotthard-basistunnel startte in 1999 en is een indrukwekkend project. Mensen en materiaal moesten via schachten naar het hart van de berg worden gebracht. De afgelopen jaren kon het projectteam diverse mijlpalen vieren. In 2010 realiseerde het de doorbraak van de oostelijke tunnelbuis, gevolgd door de westelijke tunnelbuis een half jaar later.

Tunnelbeveiliging

Dor de Gotthard-basistunnel zullen in de toekomst dagelijks ruim 200 treinen rijden. Het spreekt voor zich dat de veiligheid goed geregeld is. De twee tunnelbuizen zijn met elkaar verbonden via doorgangen. Bij brand of een andere calamiteit kunnen de treinen stoppen aan noodstations om de passagiers te evacueren. Om dergelijke scenario’s te veilig af te handelen, is de tunnel volledig geautomatiseerd en wordt hij op afstand bewaakt. De duizenden sensoren, besturingen en bewakingssystemen in de tunnel zijn via glasvezel verbonden met twee controlecentra aan de zuidelijke en noordelijke ingang van de tunnel. Hier bevindt zich het tunnel-automatiseringssysteem van Siemens – het hart van de tunnelbesturing. Het helpt operators de veiligheid en efficiency van het spoorvervoer in de tunnel dag en nacht te bewaken. Verlichting, verluchting, deuren en poorten – dit alles is zichtbaar op hun scherm. In geval van een storing of calamiteit kunnen de operators direct ingrijpen. Een checklist ondersteunt hen bij het nemen van de nodige maatregelen, waaronder het verwittigen van brandweer en hulpdiensten.

Uitvoerig testen

Niet alleen de bouw van de tunnel maar ook het testwerk duurt jaren. Op dit moment vinden proefritten plaats op een 13 kilometer lang testtraject. Naast de spoorinfrastructuur wordt ook de tunnelautomatisering uitvoerig getest. Pas als alles optimaal functioneert, wordt de tunnel vrijgegeven voor het verkeer. De opening staat gepland voor eind 2016. De Zwitserse projectleider Peter Müller van Siemens kijkt al uit naar deze dag. Apetrots is hij dat hij de kar heeft mogen trekken bij dit grootste Zwitserse bouwproject ooit.

Kijk hier voor een 360 graden impressie van de tunnel.