In het kader van de social return-verplichtingen voor het project Stadsbaantunnel Leidsche Rijn verzorgde het consortium BAM/Siemens twee excursies. Studenten ‘Middenkader Engineering’ van het Tech College/ROC Midden-Nederland brachten een bezoek en reageerden enthousiast.

“Sinds 2011 is social return een terugkerende contractvoorwaarde bij overheidsaanbestedingen boven de 250.000 euro. In het geval van de Stadsbaantunnel betekende dit, dat er bij de uitvoering van de opdracht voor 5% van de totale loonsom ook mensen moesten worden ingezet met een grote(re) afstand tot de arbeidsmarkt. Binnen Siemens is business unit controller Mark Wolswijk nauw betrokken bij de invulling van social return-paragrafen in aanbestedingen. “Dit was geen eenvoudige opgave. We konden als combinatie BAM/Siemens bijvoorbeeld niet zomaar mensen zonder de juiste opleidingen aannemen voor allerlei gecertificeerde werkzaamheden.” In nauw overleg met de gemeente Utrecht kwam het consortium tot een plan. Wolswijk: “Daar waar het kon, hebben we werkzaamheden uitbesteed aan partijen die gespecialiseerd zijn in het werken met mensen die een afstand tot de arbeidsmarkt hebben. Bijvoorbeeld voor de schoonmaak van de bouwkeet, en de kabelproductie. Voor het overige hebben we gekeken of we het konden invullen met vrijwilligerswerk en kennisoverdracht op schoolverlaters. Daar kwamen de excursies uit voort.”

Jonge aanwas interesseren

Namens het consortium BAM/Siemens is projectmanager Rob Riemens verantwoordelijk voor de praktische invulling en daadwerkelijke organisatie van de excursies. “Achter de schermen van het project Stadsbaantunnel zit enorm veel complexiteit op het gebied van verkeerstunneltechnische installaties. Voor dit soort werk is het niet gemakkelijk om ‘jonge aanwas’ te interesseren en dus besloten we die jonge aanwas gewoon maar uit te nodigen. Bij wijze van stimulering van, en investering in, toekomstig jong-BAM en jong-Siemens. We kwamen in contact met de opleiding Mechatronica van het Tech College/ROC Midden-Nederland. Negentig studenten daarvan kwamen naar de locatie van het tunneltraject. Daar hebben we ze in vier delen kennis laten maken met het techniekwerk aan de tunnel. Aan bod kwamen besturingselementen, engineering, veiligheidstesten en uiteraard een rondleiding door de tunnel, waar ze alles zelf konden zien. Ze waren erg enthousiast.”

“Bewust geworden”

Twee van die studenten waren Stefan Hink (24) en Tonino Russo (20). Stefan: “Heel eerlijk dachten we dat wij techneuten niet erg veel zouden opsteken van een bezoek aan een betonnen bak in de grond. Nou, dat was een vergissing. Ongelooflijk wat dáár allemaal achter schuilgaat!” Tonino vult aan: “Al die elektra en veiligheidsvoorzieningen! En we kregen de werking daarvan ook in het echt te zien. Met één ‘brandtelefoontje’ naar het hoofdkantoor werd er van alles in werking gesteld. Lichten bij de deuren gingen aan, er klonken sirenes, noem maar op. Dat bedenk je toch niet als je door een tunnel rijdt? Ik besefte daardoor wel dat ik nog een lange weg te gaan heb van ‘werken met mijn handen’ voor ik zover ben dat ik dit papieren denkwerk aankan.” Stefan knikt. “Echt erg leerzaam. Mooi om te zien hoe planning en ontwerp in elkaar zitten. En al die besturing… Ik was er al in geïnteresseerd, maar door deze excursie ben ik me pas echt bewust geworden van wat er allemaal te doen is in dit vakgebied. Ik zou best bij BAM of Siemens willen werken en alles willen leren over ontwerp en werkvoorbereiding. Eigenlijk het hele proces wel, van ‘nul’ tot en met de oplevering van de installatie.”

Over de eisen heen

Vanuit de opdrachtgever, Gemeente Utrecht, was onder meer Arie Hofland betrokken bij de organisatie van de excursie. Hij is bedrijfsadviseur Techniek, Bouw & Infra van het WerkgeversServicePunt. “Door dit soort toepassingen zien wij echt de kracht van de social return-verplichting. Veel bedrijven hikken er tegenaan: hoe moeten we dit in hemelsnaam aanpakken? Maar de bedrijvencombinatie BAM/Siemens heeft samen met projectleider Social Return van de Gemeente Utrecht, Jochanan Nagel, en mij naar de mogelijkheden gekeken en is daar vervolgens gedreven en maatschappelijk verantwoord mee omgegaan. Zo hebben we gezamenlijk van de plicht een positief punt gemaakt. Zelfs zodanig, dat het consortium met haar inspanningen over de eisen heen is gegaan. We zijn er gezamenlijk in geslaagd een breed palet van social return te realiseren. Door werkzoekenden in te zetten én door ons te richten op toekomstige medewerkers van de sector techniek. Deze excursie draagt namelijk bij aan het bewustzijn van de vaak nog onzekere studenten, die – door even uit de schoolbanken te komen – met eigen ogen kunnen zien wat ze straks allemaal met hun kennis en opleiding kunnen. Dit inzicht in de praktijk geeft hen de stimulans om de opleiding met succes af te ronden. En daar is iederéén bij gebaat.”