Siemens Mobility meet drukte op Amsterdam Centraal met slimme sensoren

Om de veiligheid van treinreizigers nog beter te kunnen borgen, wil ProRail op Amsterdam Centraal via een netwerk van sensoren de drukte op de perrons real time monitoren. Siemens Mobility is de achterliggende technologie in bedrijf aan het stellen.

Reizigers tellen met behulp van sensoren wordt al langer toegepast op vijf andere treinstations: Amsterdam-Zuid, Amsterdam BijlmerArenA, Schiphol, Utrecht Centraal en Den Haag Hollands Spoor. ProRail gebruikt de technologie om de drukte op de perrons te monitoren en indien nodig in te grijpen. De sensoren leggen reizigers anoniem vast, wat betekent dat de data niet te herleiden zijn tot personen. Mensen op de perrons worden als zwarte stipjes weergegeven op een scherm in de controlekamer.

Betere doorstroming

“Op die manier kunnen de operators in de controlekamer in de gaten houden of mensen niet te dicht bij de perronrand komen, waardoor ze gevaar lopen vanwege voorbijrijdende treinen”, zegt Florian Hutten, cloud-engineer en data-analist bij Siemens Mobility. “Ze kunnen ook monitoren of de gebieden rond de roltrappen vrijgehouden worden. In potentieel gevaarlijke situaties kan ProRail een waarschuwing omroepen of medewerkers de perrons op sturen om een betere doorstroming en spreiding te borgen.”

Tellen en meten

Op Amsterdam Centraal zijn 31 sensoren boven de roltrappen op de perrons aangebracht. Siemens Mobility levert de technologie om deze sensoren uit te lezen en hun data veilig door te sturen naar de cloud voor analyse. Op sommige stations wordt deze data ook real-time weergegeven op de dashboards in de controlekamer. Ook het achterliggende validatietraject wordt door Siemens verzorgd zodat de oplossing voldoet aan de specificaties van ProRail. Florian: “Op luchthavens wordt deze technologie al jaren ingezet om de doorstroming bij de incheckbalies en gates te monitoren. Ook in de retail wordt er veel gebruik van gemaakt. ProRail zet de sensoren primair in om de drukte te meten, maar ze zijn de afgelopen tijd ook handig gebleken om te kijken of reizigers op de perrons 1,5 meter afstand tot elkaar houden. Hier hebben we samen met de TU Eindhoven en ProRail onderzoek naar gedaan.”

Terugkijken en voorspellen

Bij een onverhoopt incident op een van de perrons ziet ProRail op de dashboards onmiddellijk hoeveel mensen zich op het perron bevinden, waar ze staan of in welke richting ze lopen. Hierdoor kan men adequaat reageren op calamiteiten. Verder kan ProRail de data benutten om drukte te voorspellen en de bereikbaarheid op stations te verbeteren. Florian: “Als je structureel knelpunten en hotspots ziet ontstaan, kun je oplossingen bedenken. Bijvoorbeeld het uitbreiden van het aantal toegangspunten of trappen. Op drukke plekken kun je bankjes of prullenbakken verplaatsen om de doorstroming te verbeteren. Je kunt ook de impact van lange en korte treinen op de doorstroming onderzoeken.”

Focus op bottlenecks

Op termijn wil ProRail nog meer treinstations met sensoren gaan uitrusten, waarbij het niet altijd nodig is om alle perrons te bewaken. Florian: “Men kijkt in eerste instantie naar bottlenecks. Zo wordt in Utrecht alleen het perron gemonitord waar de ICE’s stoppen en het perron erg smal is. Ook dat is een voordeel van deze technologie: inzicht in de drukte op bestaande stations kan worden meegenomen in het ontwerp van nieuwe stations, waardoor deze goed toegerust zijn op grote reizigersstromen.”

Fijne samenwerking

Florian was vanaf de aanbesteding bij het project ‘reizigerstellingen op treinstations’ betrokken. Hij heeft de eerste opzet voor de architectuur gemaakt, verzorgt de configuratie en kalibratie, sluit de keten voor het doorsturen van de data naar de cloud en doet de inbedrijfstelling. Voor het technisch projectteam van ProRail is hij het eerste aanspreekpunt bij Siemens Mobility. “Wij werken prettig samen”, aldus Florian. “Onze projectteams weten elkaar goed te vinden en de communicatie loopt vlot.” Martijn Donkersloot, projectmanager bij Siemens Mobility, bevestigt: “We zijn erg enthousiast over de wijze waarop we dit project met ProRail uitvoeren en kijken uit naar de verdere uitrol van deze technologie op andere stations. Waarbij het tempo uiteraard afhankelijk zal zijn van de coronasituatie. Het systeem is initieel ontwikkeld om de drukte op perrons te meten, maar door de pandemie was het vorig jaar heel rustig op de stations. Des te mooier dat we het systeem toen konden inzetten om de 1,5 meter afstand te borgen. Zo werken we samen met ProRail aan gezond en veilig treinverkeer.”